Geliumýadro sintezi ulgamynda ylmy-barlag we işläp düzmekde möhüm rol oýnaýar. Fransiýanyň Rona derýasynyň kenaryndaky ITER taslamasy gurulýan eksperimental termoýadro sintez reaktorydyr. Taslama reaktoryň sowadylmagyny üpjün etmek üçin sowadyjy zawody gurar. “Reaktoryň daş-töweregini gurşap almak üçin zerur bolan elektromagnit meýdanlaryny döretmek üçin aşagy geçiriji magnit materiallary gerek bolýar we aşagy geçiriji magnit materiallary örän pes temperaturada, absolýut nola golaý temperaturada işlemeli”. ITER-iň sowadyjy zawodynda geliý zawodynyň meýdany 3000 inedördül metr meýdany eýeleýär we umumy meýdany 5400 inedördül metre ýetýär.
Ýadro sintezi boýunça tejribelerde,geliýsowadyjy we sowadyjy işler üçin giňden ulanylýar.Geliumkriogen häsiýetleri we gowy ýylylyk geçirijiligi sebäpli ideal sowadyjy serişde hasaplanýar. ITER-iň sowadyjy zawodynda,geliýreaktoryň dogry işlemegini we ýeterlik derejede termoýag energiýasyny öndürmegini üpjün etmek üçin ony dogry iş temperaturasynda saklamak üçin ulanylýar.
Reaktoryň kadaly işlemegini üpjün etmek üçin, sowadyjy enjam zerur elektromagnit meýdanyny döretmek üçin aşa geçiriji magnit materiallaryny ulanýar. Ätiýaç geçiriji magnit materiallary iň gowy aşa geçirijilik häsiýetleri üçin aşa pes temperaturada, absolýut nola golaý temperaturada işlemelidir. Möhüm sowadyjy serişde hökmünde,geliýzerur bolan pes temperatura gurşawyny üpjün edip we garaşylýan iş ýagdaýyna ýetip bilmegini üpjün etmek üçin supergeçiriji magnit materialyny netijeli sowadyp biler.
ITER sowadyjy zawodynyň zerurlyklaryny kanagatlandyrmak üçin,geliýzawod ep-esli meýdany eýeleýär. Bu bolsa geliýiň ýadro sintezi boýunça ylmy-barlag işleri we işläp düzmeleri üçin ähmiýetini, şeýle hem zerur kriogen gurşawy we sowadyjy täsiri üpjün etmekde onuň aýrylmazlygyny görkezýär.
Netijede,geliýýadro sintezi boýunça ylmy-barlag işlerinde we işläp düzmelerinde möhüm rol oýnaýar. Ideal sowadyjy serişde hökmünde, ol ýadro sintezi boýunça tejribe reaktorlarynyň sowadyş işlerinde giňden ulanylýar. ITER-iň sowadyjy zawodynda geliýiň ähmiýeti reaktoryň kadaly işlemegini we ýeterlik derejede sintez energiýasyny öndürmegini üpjün etmek üçin zerur bolan pes temperatura gurşawyny we sowadyş täsirini üpjün etmek ukybynda öz beýanyny tapýar. Ýadro sintezi tehnologiýasynyň ösmegi bilen, geliýiň ylmy-barlag we işläp düzme ulgamynda ulanylyş mümkinçilikleri has giň bolar.
Ýerleşdirilen wagty: 2023-nji ýylyň 24-nji iýuly
